Αργα ή γρηγορα, ολοι μπαρκαρουμε μια μερα. Αλλοι για πολυ, αλλοι για λιγο, εως οτου ερθει η ωρα για το τελευταιο μπαρκο, που το κανουμε ολοι, ο καθενας μονος του.

Ο Νικος Καββαδιας ειναι απο τους μεγαλυτερους συγχρονους Ελληνες ποιητες και συγγραφεις. Σε αυτη την αναρτηση ξεκιναω απο μια μερα που μπαρκαρησε και περιδιαβαινω στη “Βαρδια”, το αριστουργημα του.

Nikos Kavadias, is one of the greatest modern the Greek Poets and Writers. This post starts from a day he sailed from Piraeus on the “Acquarius”, and wanders in his novel “The Watch”.

Ηταν Κυριακη, 17 Μαϊου 1974, οταν ο Καββαδιας, 64 ετων τοτε, γεννημενος το 1910, συναντησε φιλους του στο Τουρκολιμανο για μεσημεριανο φαγητο. Στις 4 το ιδιο απογευμα μπαρκαριζε στο κρουαζιεροπλοιο “Υδροχοος”, οπου ηταν Ασυρματιστης Α’. Ο φιλος του Ηλιας Παπαδημητρακοπουλος τον πηγε στην αποβαθρα για να μπαρκαρει.  Ο Καββαδιας ειχε ολα του τα ταξιδιωτικα ειδη σε μια μικρη βαλιτσα της “Αιρ Φρανς”.

Η φωτογραφια αυτη στην αποβαθρα πριν το μπαρκο λεει παρα πολλα. Ο Καββαδιας δεν ειχε πια αναγκη να ταξιδευει. Ειχε φιλους σχεδον παντου, και ποικιλους. (Ειρησθω εν παροδω, ο Καββαδιας ειχε μεγαλη αγαπη για τη ζωγραφικη, και πολλους ζωγραφους φιλους, αναμεσα σε αυτους ο Χατζηκυριακος Γκικας, ο Μωραλης, αλλα και ο μεγαλος Εγγλεζος ζωγραφος Λουσιαν Φροϋντ. που του ειχε χαρισει μια ζωγραφια της Μασσαλιας.) Μπορουσε λοιπον ο Καββαδιας να μεινει στην Αθηνα και να περνα μια ηρεμη και ευχαριστη ζωη. Αυτος ομως προτιμησε να μπαρκαρει και παλι.

It was Sunday, 17 May 1974. Kavadias at that time was 64 years old, being born in 1910.  He met with friends in the marina of Tourkolimano, Piraeus, and had lunch. At 4 pm he was sailing with the cruise ship Acquarius, where he was the radio operator. His friend Elias Papadimitrakopoulos  drove him to the port where the photograph above was taken. Kavadias was carrying only one slim “Air France” bag.

Hellenic Mediterranean Lines: Aquarius

Ο “Υδροχοος” ηταν το στερνο καραβι του Καββαδια. Ο ξαφνικος θανατος τον βρηκε στις 10 Φεβρουαριου 1975. Πεθανε μεσα στην Πολη, και οχι στο Πελαγο, και ειχε μια κηδεια σαν των πολλων ανθρωπωπν τις κηδειες.

Το μοναδικο μυθιστορημα του Καββαδια ειναι η “Βαρδια”, που εκδοθηκε το 1954. Για μενα ειναι απο τα κορυφαια εργα της λογοτεχνιας. Μιας λογοτεχνιας του περιθωριου, αφου ο ναυτικος ζει στο περιθωριο της κοινωνιας, εξω απο τα κυρια ρευματα και συμβασεις της. (Ο φιλος και συμμαθητης του Καββαδια στον Πειραια, ο Γιαννης Τσαρουχης, φιλοτεχνησε τεσσερις ζωγραφιες για την εκδοση του 1976, που ο συγγραφεας δεν ευτυχησε να δει.)

Yannis Tsarouchis: Diamandis

Η ζωγραφια αυτη του Τσαρουχη (δημοσιευμενη στην εκδοση της “Βαρδιας” που κατεχω, του 1989) δειχνει ενα επεισοδιο απο τη “Βαρδια”, οταν ο δοκιμος ο Διαμαντης ανησυχει για ενα σπυρι που εβγαλε εκει…. και ξεβρακωνεται για να το δουν και να συμπερανουν τι εχει.

Εχω επιλεξει καποια χαρακτηριστικα αποσπασματα απο τη “Βαρδια” για να διανθησω την αναρτηση αλλα και να διαλευκανω το “μυστηριο” του μπαρκου.

“βρηκα ξενοδοχειο στο….Που αλλου! Αναμεσα στα πορνεια, στα φτηνα καμπαρε, στα μαγειρια. Μια μικρη καμαρα σε σοφιτα. … Πηγαιναν να κοιμηθουν οι δουλευταδες της νυχτας. Φυλακες, γκαρσονια, πορνες, κοκοτες, γυναικες του καμπαρε. Αρπαζε το ματι σου καθως εβγαινες, προσωπα καρβουνιασμενα, ξεπαγιασμενα, κι αλλα που’ χε πεσει το φτιασιδι απο πανω τους, για να μεινει πανου σ’αλλα μαγουλα, ρυτιδωμενα και φαγωμενα απο τον αναεμο και την αλμυρα.”

“Η μανα του δεν εκλαψε. Σε κεινο το νησι οι γυναικες δεν κλαινε ποτε μπροστα στους αλλους. Οταν καις, ειναι σα να γδυνεσαι, και χειροτερο. Κλαινε τη νυχτα, οταν σωθει το λαδι του καντηλιου και τσιριζει η καντηληθρα. Οταν σε πιανει στο λαιμο η μυρωδια του καμενου λαδιου.”

Γιαννης Τσαρουχης: Τεσσερις ζωγραφιες για τη "Βαρδια"

“Βοη της σφυριχτρας, ομιχλη, ζεστη, κουραση, ανακατωνονται.

Γδυσου. Θα σου δωσω για φορεμα το πουσι…Θα πιω αλλο ενα, για χαρη της θαλασσας…Για χαρη της γοργονας που’χω στο μπρατσο μου. Που σαλταρει στη θαλασσα καθε νυχτα και με κερατωνει με τον Ποσειδωνα. Γυριζει το πρωι που κοιμαμαι, γιοματη φυκια και τσουκνιδες της θαλασσας. Οταν πιανουμε στερια για καιρο, μαραζωνει και χανει τα χρωματα της. ..Ενα σπιτακι στην εξοχη. Να κοιμασαι μια βραδια στα δυο χρονια. Διχως γυναικα στο παλι σου. Το πρωι να σαλπαρεις. ..Παλι το ντακα ντουκου της μηχανης, η μυρωδια της λαντζας, η βαποριλα, ο μαγειρας που κοβει τα νυχια του με το μαχαιρι της κουζινας. Βαρδια γιερνε, γιατακι με κοριους, επισκευες, μυρωδια της μοραβιας, πισσα βρασμενη, αποπατοι δεξαμενης, νερο θολο στο μπουγελο.”

“Δεν ειναι η θαλασσα που σκιαζομαστε. Την κουμανταρουμε και μας κουμανταρει. Κανεις δεν ξερει να την ταξιδευει σαν τους Γραικους. Μπουγαζιανοι, Μαρμαρινοι και Μαυροθαλασσιτες. Νησιωτες. Βασανισμενα μουτρα. Χαλασμενα χερια. Γρινιαρηδες και παραπονεμενοι. “

“Οι μεγαλοι δεν κλαινε. Ομως ειν’ ενας κομπος που ανεβαινει, ενας βροχος. Ειν’ εκεινο που κανει τους στεριανους να γραφουν βιβλια και τους ναυτες να σκαλιζουν και ν’ αρματωνουν μεσα σε μποτιλιες καϊκια η να ζωγραφιζουν το κορμι τους. “

“Η θαλασσα στις ακτες! Ολοι οι αποπατοι του κοσμου κατεβαινουν στη θαλασσα. Οι νεροχυτες, ολο το αγκομαχητο της νυχτας. Το ιδιο με τον αποπατο. Ο γιαλος ειναι γεματος σαρδελοκουτια, αποχτενιδια, καρεκλοποδαρα, τρυπια γοβακια. Γιοματος κοριτσια που κολυμπανε και χαιρονται το νερο. Χαρισμα σας…”

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

γιερνε: διαρκως

γιατακι: κλινη, καταλυμα

βαποριλα: η μυρωδια του βαποριου

λαντζα: δοχειο με υγρα για τον καθαρισμο των σκευων

μοραβια: αντιδιαβρωτικο και αντιρρυπαντικο χρωμα αντοχης για την βαφη των υφαλων των πλοιων

Η αναγνωση της “Βαρδιας” αποκαλυπτει το γιατι ο Καββαδιας δεν εμεινε εκεινο το απογευμα τηε Κυριακης με τους φιλους του στο Τουρκολιμανο, να πιει τον καφε του με την ησυχια του, να παει να κοιμηθει λιγο το μεσημερι, μετα να βγει το βραδυ στην ταβερνα.

Ο Καββαδιας δεν ηταν μονο ενας μεγαλος ποιητης και συγγραφεας, ηταν ΚΑΙ ναυτικος. Το να ειναι ναυτικος ηταν αναποσπαστο μερος του ΥΠΑΡΧΕΙΝ. Δεν γινοτανε να το αποχωριστει.  Η πραγματικη ζωη του ηταν η ζωη του ναυτικου. Στη “Βαρδια” ο συγγραφεας ειναι ενας απο τους πρωταγωνιστες.  Και ειναι πρωταγωνιστης σε ενα κοσμο εντελως διαφορετικο απο τον κοσμο της διανοησης η τον κοσμο τον μεσοαστικο.

Η καθημερινοτητα του ναυτικου ειναι η αναμετρηση με τη θαλασσα. Αυτη η αναμετρηση καθοριζει την καθε πραξη του. Αργα η γρηγορα ολα επιστρεφουν και καταληγουν στο αλωνι της αναμετρησης με την μεγαλη Ερωμενη.

Ο Καββαδιας συγγραφεας ειναι και ο Καββαδιας ναυτικος, αυτα που γραφει τα γραφει εκ των εσω, και οχι εκ των ασφαλων εξω. Ειναι μεσα στην αρενα παλευοντας με την θαλασσα, και οχι στην ασφαλη στερια.

Η γοητεια που ασκει ακομη και σημερα το εργο του Καββαδια ειναι εν πολλοις η γοητεια ενος κοσμου του περιθωριου, που ο μεσοαστος δεν θα γνωρισει ποτε, ουτε και τον καταλαβαινει πολυ, αλλα ειναι ενας κοσμος σχεδον ονειρικος, απομακρος και ξενος.

(Δεν εχω παρε δωσε με ναυτικους, παρα μονο απο τα αεροπορικα ταξιδια. Οταν ζουσα στην Αγγλια, γυρνουσα απο Αθηνα μετα τις γιορτες κατι μερες περιεργες, οπως Πρωτοχρονια, η αμεσως μετα τα Χριστουγεννα, παντα με την πρωινη πτηση της Μπριτις Εργουειζ, που ηταν μισοαδεια. Οι αλλοι επιβατες ηταν κατα κανονα ναυτικοι που πηγαινανε για μπαρκο. Το πρωινο σερβιροτανε οκτω η ωρα το πρωι ωρα Ελλαδος, και ολοι πινανε ουισκυ και καπνιζανε σαν αρπαηδες (εκεινη την εποχη επιτρεποτανε το καπνισμα στα αεροπλανα). Λιγομιλητοι, κοιταζανε καπου εκει εξω, καθως πινανε και καπνιζανε. )

Κλεινω με τους τελευταιους στιχους του ποιητη:

“Μα ο ήλιος αβασίλεψε κι ο αητός απεκοιμήθη
και το βοριά το δροσερό τον πήραν τα καράβια.
Κι έτσι του δόθηκε καιρός του Χάρου και σε πήρε.”

Γιαννης Τσαρουχης: Τεσσερις ζωγραφιες για τη "Βαρδια"

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

Αναφερόμενος στην καθημερινή ζωή του Καββαδία, ο καθηγητής της νεοελληνικής φιλολογίας στη Σορβόνη Γκυ (Μισέλ) Σωνιέ, γράφει: «Στην καθημερινή ζωή ο Καββαδίας μπορεί να ήταν πονηρός παραμυθάς και ν’ απόφευγε, μαζί μου τουλάχιστον, και, όσο ξέρω, με αρκετούς φίλους, κάθε είδος εξομολόγησης και μερικές φορές ακόμα και σοβαρής προσωπικής κουβέντας, καταφεύγοντας εν ανάγκη στις πιο επιπόλαιες γραφικές κοινές αναμνήσεις μόλις η κουβέντα έκανε να γλιστρήσει προς επικίνδυνες περιοχές […] Στο έργο του συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Από την αρχή ως το τέλος τα γραπτά του, ποιήματα και πεζά, διέπονται, στο κλίμα τους και στη μυθολογία τους, από μια παντοδύναμη ενοχή. Και στη Βάρδια- κατ’ εμέ η κορυφή του όλου έργου- κορυφώνεται και η ενοχή: ένας κόσμος ολόκληρος σήπεται και καταρρέει. Ταυτόχρονα η εξομολόγηση, ας είναι φανταστική, είναι άλλο ζήτημα, παίζει βασικό ρόλο. Στη «Βάρδια» όλες οι ιστορίες που διηγείται ο αφηγητής ακόμα και η ιστορία που διαδραματίζεται γύρω του κατά το ταξίδι του «Πυθέα» έχουν παρόμοια κατάληξη».

«Εμένα εκείνο που με συναρπάζει είναι το ήθος του. Η ανθρώπινη σχέση σε αυτό το βιβλίο έχει μια μοναδική συνέπεια (…). Εκείνο που ανατρέπει την καθεστηκυία ηθική – και δίνει στην Βάρδια μια άλλη διάσταση σχεδόν πολιτική – είναι το γεγονός πως όλοι αυτοί οι ντεσπεράντος (πόρνες, ρουφιάνοι, λαθρέμποροι, παιδεραστές, τυχοδιώκτες κλπ) δείχνουν όχι μόνο μια καταπληκτική αλληλεγγύη μα και μια συνέπεια κυριολεκτικά απροσδόκητη (…). Θεωρώ τη Βάρδια μέγιστο μάθημα ήθους. Μακάρι να μπορούσε να διδαχθεί στα σχολεία». – Ηλίας Παπαδημητρόπουλος

Η πηγη των ανωτερω παραπομπων και της απρομαυρης φωτογραφιας του μπαρκου ειναι το αφιερωμα “7 Ημερες” της εφημερίδας «Καθημερινή», 1999.

Γραφω αυτο το αρθρο επειδη συμφωνω με τον Πρωθυπουργο κ. Γ. Παπανδρεου οτι δεν υπαρχουν αδιεξοδα στην Δημοκρατια, και αυτο βεβαια ισχυει και για τις επερχομενες Δημοτικες, Νομαρχιακες, και Περιφερειακες εκλογες.

Την Κυριακη 7 Νοεμβριου 2010, οι Ελληνες προσερχονται στις καλπες για να ψηφισουν Δημαρχους, Νομαρχες και Περιφερειαρχες.  Ενω στην αρχη το ΠΑΣΟΚ τις προσηγγισε σαν “τοπικες” εκλογες, αναγκαστηκε απο την ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ να τις θεωρησει σαν εκλογες που ειτε θα επικυρωσουν η θα καταδικασουν το ΜΝΗΜΟΝΙΟ.

Σε προσφατη συνεντευξη τυπου ο Πρωθυπουργος λιγο πολυ εθεσε το διλημμα “η με ψηφιζετε η παμε για νεες βουλευτικες εκλογες”.

Η τοποθετηση του Πρωθυπουργου προκαλεσε πολλες αντιδρασεις και σχολια, ενω αμεσως μετα οι αγορες χρηματος ανεβασαν το ανοιγμα τιμων των ελληνικων ομολογων σε σχεση με τα γερμανικα σε δυσθεωρητα υψη.

Το ερωτημα ειναι ποιο ειναι το δεον να πραχθει.

Ας παρουμε τα πραγματα απο την αρχη. Ο Γεωργιος Παπανδρεου και το ΠΑΣΟΚ εξελεγησαν το 2009 με πολιτικο προγραμμα που δεν ειχε καμμια σχεση με τα οσα αναγκαστηκαν να πραξουν αφου ανελαβαν τη διακυβερνηση της χωρας. Ας μην ξεχναμε το σλογκαν “λεφτα υπαρχουν” (ευχαριστω την Θεοδοσια για το κολαζ που ακολουθει).

Ειναι αναποφευκτο λοιπον να συμπερανει κανεις οτι οταν ελεγαν αυτα τα λογια ειτε δεν ηξεραν τι ελεγαν η ελεγαν ψεματα. Σε καθε περιπτωση, το θεμα ειναι οτι το ΜΝΗΜΟΝΙΟ επελεγη ως η οδος επιλυσεως των θεματων, και αυτο εχομε σημερα μπροστα μας.

Κατα την γνωμη μου, οι εκλογες της 7 Νοεμβριου εχουν και παραεχουν σχεση με το ΜΝΗΜΟΝΙΟ. Ο ψηφοφορος εχει καθε δικαιωμα να καταθεσει ψηφο διαμαρτυριας για οσα επραξε η Κυβερνηση, ειδικα αν κανεις λαβει υποψη του, οτι ουδεποτε ερωτηθη ο Ελληνας Πολιτης κατα ποσον συμφωνει και επικυρωνει το ΜΝΗΜΟΝΙΟ. Ειναι ακριβως η ελλειψη οποιασδηποτε δημοσιας διαδικασιας εκφρασης υπευθυνης γνωμης των πολιτων, που θα οδηγησει με μαθηματικη ακριβεια πολλους ψηφοφορους στην καταψηφιση συνδυασμων του ΠΑΣΟΚ στις εκλογες της 7ης Νοεμβριου, γιατι απλα δεν εχουν αλλο τροπο να εκφρασουν την αποψη τους, παρα μονον την ψηφο στις επερχομενες εκλογες.

Σταθης, 14 Σεπτεμβριου 2010, Ελευθεροτυπια

Γιατι λοιπον θα πρεπει ο κ. Πρωθυπουργος να κραδαινει την σπαθα των βουλευτικων εκλογων υπερανω της κεφαλης μας; Θα μας τιμωρησει; Η θα τιμωρησει τον εαυτο του;

Νομιζω οτι η συσχετηση του αποτελεσματος των εκλογων της 7ης Νοεμβριου με βουλευτικες εκλογες σε περιπτωση που το αποτελεσμα τους εκληφθει ως αρνητικο για το ΠΑΣΟΚ ειναι μεγαλο ΛΑΘΟΣ. Η αντιθεση μεγαλου μερους του πληθυσμου της Ελλαδος προς το ΜΝΗΜΟΝΙΟ ειναι δεδομενη. Και σο αυτη η αντιθεση δεν εκφραζεται με υπευθυνο τροπο αλλα ΕΜΜΕΣΑ, τοσο το χειροτερο για το ΠΑΣΟΚ.

Πριν συνεχισω, θελω να αναφερω οτι κατα τη γνωμη μου δεν εχουν μεχρι σημερα διατυπωθει ρεαλιστικες εναλλακτικες λυσεις για τα προβληματα της χωρας, οποτε το ΜΝΗΜΟΝΙΟ ειναι εκ των πραγματων μονοδρομος. Και αυτο οχι επειδη το θελουν οι μεγαλοι, οι δυναμεις, οι κεφαλαιοκρατες, αλλα επειδη απλουστατα οι παιδικες αφελεις σκεψεις και συνθηματα εκθεσεως δημοτικου που εχει αναφερει ο κ. Σαμαρας η οι υστερικες κραυγες επαναφορας σε αυτονομη οικονομια της κ. Παπαρηγα, με κανενα τροπο δεν συνθετουν λυση.

Μητροπουλος, Ιουνιος 2010. ΤΑ ΝΕΑ

Το μεγαλο ζητουμενο αυτη τη στιγμη απο την Ελληνικη κοινωνια, ειναι η διατυπωση γνωμης με υπευθυνο τροπο για το ΜΝΗΜΟΝΙΟ. Οι Ελληνες πολιτες πρεπει να αποφανθουν υπευθυνα και δημοκρατικα επι τουτου. Οσο αυτο δεν γινεται, η κατασταση δεν μπορει να βελτιωθει. Η Κυβερνηση της χωρας πρεπει να αναλαβει τις ευθυνες της και να αποτανθει στο εκλογικο σωμα επι του τοσον σοβαρου θεματος που μας ταλανιζει μηνες τωρα και θα το εχομε να μας ταλανιζει για τα προσεχη χρονια.

Με ποιον τροπο θα γινει κατι τετοιο;

Ειναι οι βουλευτικες εκλογες η απαντηση;

Δεν γνωριζω τα συνταγματικα και τη νομοθεσια, αλλα το ενστικτο μου μου λεγει οτι εκεινο που χρειαζεται ειναι ενα δημοψηφισμα. Ολα τα αλλα ειναι εμμεσα και ασαφη και δεν οδηγουν πουθενα.

Ο κ. Παπανδρεου στον Μαραθωνιο της 31 Οκτωβριου στην Αθηνα

Ο κ. Παπανδρεου με ολες τις υπαναχωρησεις που διεκριναν τους πρωτους μηνες της διακυβερνησης του ΠΑΣΟΚ, επελεξε να διαβει την οδο του ΜΝΗΜΟΝΙΟΥ, πιστευοντας οτι δεν υπαρχει αλλη λυση. Σε αυτη του την πορεια ειναι σταθερος και συνεπης μεχρι σημερα, κατι αξιοπροσεκτο για πολιτικο ανδρα της συγχρονης Ελλαδος.

Αυτο δεν του δινει το δικαιωμα ομως να θεωρει δεδομενη την εγκριση και την αποδοχη των Ελληνων.

Οι Ελληνες πρεπει να αποφανθουν κατα ποσον εγκρινουν η οχι το ΜΝΗΜΟΝΙΟ.

Σε περιπτωση που το μνημονιο καταψηφισθει απο τους πολιτες, ο κ. Παπανδρεου θα πρεπει να παραιτηθει και να ζητησει βουλευτικες εκλογες απο τον Προεδρο της Δημοκρατιας.

Ειπα και ομιλησα και αμαρτιαν ουκ εχω. Αυτο βεβαια δεν σημαινει οτι το μελλον ειναι αισιο. Μαλλον το αντιθετο.

Paros in the Autumn: Naoussa

Σάββατο, 16 Οκτωβρίου, 2010

Today I start posting photos from my quick autumnal trip to Paros. The starting point is Naoussa, with its beautiful old fishing port.

The old fishing port of Naoussa remains a beauty in any season. The small church of Agios Nikolaos is one of the most picturesque I have seen in Greece.

The colors are clear, almost intense, the nets are covered, the weather outside is rough.  The white wall on the right is Agios Nikolaos’.

A lazy day for the fishing boats, the weather is very windy. The ruined fortress is testimony to the past of the island, when pirates were attacking and the locals were defending.

The inevitable reminder of the link with the Ottoman Empire (Soultana is the name of the boat, and it is derived from the word Sultan, the Ruler, the Emperor in the Ottoman days – Soultana or Sultana is the daughter, or sister of the Ruler – the Queen Mother, ie the Sultan’s mother was called “Valide Sultan”as for the “wife” she had no name, as it were the harem, not a single woman giving the delights to the ruler. The unknown harem meber became a woman with a name only when she gave birth to a Sultan).

Agios Nikolaos’ belfry. This could be the definite post card from Greece. It has the colors, it has the flag, it has the religious symbol, it has the subliminal simplicity and clarity of the Aegean light.

Gone are the fiery summer colors. The port is resting. I like it like this. It is more human.

Gone are the crowds and the chairs. The space has cleared and the simple white structure rests on its own. As it should.

Very few people are around, all of them tourists. The locals have no reason to come to the old fishing port.

Spaace has been transformed. Everything has now its own space to breath.

Little Venice (Zourio) in glorious clouds.

There are more seagulls than people.

With this tranquil image I end the “Naoussa” post. More posts will follow on the village of Lefkes, the “capital” Paroikia and a selection of other spots on the island.

Damianos Fish Tavern, Ambelas, island of Paros, Greece

Τρίτη, 12 Οκτωβρίου, 2010

A touch of the unforeseen landed me on the island of Paros for a short visit in October. The tourist season in Paros is very short, only three months, June, July, September. As a result in the first half of October the options for a decent meal to the visitor are limited.

Initially I wanted to go to Ventouris, a fish tavern I have enjoyed in the past, but as I have heard the tavern was closed. Instead, I opted for the fish tavern of Damianos, 100 meters from Ventouris. Here is my report.

The tavern is literally by the sea. However, the days before my arrival there were quite strong winds that prevented the fish boats from fishing. The result is that the fresh fish available was minimal (literally). When nature tries you you have to resort to the means by which man has been able to preserve food. In this case, salt curing provided the answer to the question: “what  do you recommend for today?”

Salt cured red mullet with garlic and rosemary

Manos brought to me the red mullet fillets that have been salt cured, then thoroughly cleaned from the salt and stored in olive oil, thin slices of garlic and rosemary. The taste was wonderful, intense, full of flavor, and the flesh juicy and firm. Eduardo, the Peruvian who has made Paros his home for the last 15 years, told me the story of the dish. It started from a village on the Peloponnese and was modified by Damianos, the owner of the tavern.

Salt cured sardines - frissa

The next delicacy was salt cured frissa, the large sardine fished in the waters of the Aegean.  Here what impressed me was the balance of the salty taste, and the moist flesh of the fish. One thing is obvious, Damianos knows how to salt cure fish!!!

Potatoes with onions and capers

The island of Naxos can be seen from Ambelas. It is less than 5 nautical miles away. Manos told me that they had received some nice potatoes from Naxos. they boiled them, dressed them with olive oil, and served with parsley, onions and capers which grow in abundance on Paros. I Was lucky to taste this dish, that in its simplicity was magnificent!!!! The flesh of the potato was sweet, soft and almost creamy. The combination with the onions and the capers was harmonious.

Vegetables

This dish of assorted vegetables came to partner with the main protein dish of the meal, chick peas!!! Chick peas  grown on the island of Paros are limited in quantities but delicious. They cook them in the oven with plenty of onions and herbs (mainly oregano). They are soft, tender, and have smoky flavor.

Chick peas

At the end, a simple and delicious local sweet, called “patsavouropita”, literally translated as “rag-pie”. It is made with fillo, and a mix of eggs, milk, flower, and a bit of lemon peel.

Eating is Damianos was a pleasure of discovery of the technique and joy of salt curing done with expertise and skill. But the potatoes with the onions and the capers topped the bill for me as the simplest and most flavorful dish. Talking to Eduardo after the meal, he promised to me that next time (assuming that fish and seafood will be available) he will prepare the original Peruvian cheviche. For those who have tasted the original Peruvian cheviche, this sounds like a very good reason for another quick visit to Paros. Thank you Eduardo, Manos, and Thodoris, for a wonderful meal and your hospitality.

Au revoir!

 Today’s post is a celebration for Despoinarion‘s Oscar Awards. 

The celebration is double in nature: we celebrate first the award for imagination given to Despoinarion by her friend Taste Advisor  

 

and secondly the award that Despoinarion has given to some bloggers, including myself. 

The guests are:

Despoinarion, Errikos, the Taste Advisor, So Far, Marizz, Gabriel, Roula, Orfia (aka Lena), Manolis, Yanna, Katerina, Natalia.

Yiannis Tsarouchis, Iannis Xenakis, Manos Chatzidakis, Karl Popper, Parmenides, Hoelderlin, Paul Celan, Paul Cezanne

Today’s dinner party is seated and the menu is a combination of dishes I have created, with dishes I have tasted in Italy, Spain, Turkey, the Basque country and Austria. The wines come from Italy, Austria, Greece and Spain. 

To start, I will serve Amalia Brut by Tselepos, a fruity fresh sparkling wine, made the traditional way from moschofilero grapes in the area south of Tripoli, Greece.

 

Σερβιρισμενα

Amuse Bouche: Pies with hot sudjuk (my creation) 

Home made closed pies with a filling of hot sudjuk from Turkey, onions, peppers, sun dried tomatoes and spices.I imasgined this combination one day while I was tasting the hot sudjuk from Turkey and was wondering how to temper the fire and the heat without levelling it to something boring.

 They are hot enough to get the human machine started, so that my guests will endure throughout the process.

Το πακετακι ετοιμο για τυλιγμα

 Antipasto: Greek sushi – sardines with rice in vine leafs (my creation) 

  My Greek sushi uses vineleafs instead of sea weed, rice, and lightly marinated sardine fillets.  I think it is one of the best antipasti because of the unique combination of the oily fish flavors’ and the vine leafs. The rice acts as a mediating agent.

Antipasto: Joselito – Pata Negra 

 Nothing can describe the taste of a slice of Joselito’s pata negra. Keep your eye lids closed, slip into your half open mouth, roll it a bit around without chewing, let it rest for a few seconds, and then open your eyes, and start the cheweing process. Unforgettable!

 

Vino: Albarino – 2006 Granbazán Ambar   

The first wine I will offer is albarino made by Granbazan. Albarino is a wonderful grape, it produces a ehite wine with a good kick and a lot of acidity. I love it and hope you will love it too!!!

Sea Urchin Eggs with Bacalao Tripe

 Primo 1: Sea urchin eggs with Bacalao Tripe (Ristorante Uliassi, Senigalia, Italia) 

I now come to one of the absolutely fabulous dishes of the evening created by chef Uliassi. Frozen sea urchin eggs with cod tripe. What a pandemonium of tastes,  aromas and all of them encased on the tender silky texture of the cod tripe! 

Egg with grilled octopus 

Primo 2: Egg with grilled octopus (Restaurante Andra Mari, near Bilbao, Basque Country) 

This minimalistic dish is absolutely stunning. One of the most unusual combination of tastes, married by the chef of Andra Mari in Vizkaya.

 

Secondo: Iberian Pig’s Tails with crayfish (Restaurante Mugaritz, near San Sebastian, Basque Country) 

The humble tail with its skin intact and crispy combines with the white immaculate flesh of the crayfish in a never ending game of pure pleasure, amplified by jamon iberico crisps.  

The flesh of the tail is surrounded by streams of fat, the best tasting fat in the world! 

The contrast in the texture between the skin and the subliminally soft, almost creamy fat  is unbelievable. 

And when you get back to Earth after this excursion into extreme pleasure, the crayfish comes into play and with its soft flesh and sweet flavor takes you to the cool ocean of elevated joy. 

A crisp of jamon iberico completes the palette of tastes and you find yourself asking the simple question: 

“How could I ever taste something more satisfying than this?” 

The Princess has danced with the Serf, the lights are off,  and the Prince with the skull on hand walks by wandering: 

“To be or not to be?” 

He obviously didn’t manage to get even one bite! 

P.S. This dish is on the menu of the re-opened Mugaritz Restaurant, near San Sebastian in the Basque Region, which was completely rebuilt after a fire destroyed the entire kitchen and a big part of the dining area on the 15th February 2010.  

 

Terzo: Bistecca Fiorentina 

The queen of meats could not be absent from this dinner. Bistecca Fiorentina, bought from my good friend Dario Cecchini, in Panzano, Chianti.

The meat is marbled, and it melts in your mouth dear guest, enjoy it!!!

 

Vino: Poeckl Admiral 1995 

The Admiral, a cuvée of Zweigelt, Blaufränkisch and Cabernet Sauvignon, has been one of Austria’s great red wines for years.

My brother Manolis introduced me to this battleship of reds and I am enslaved by it ever since.  

 

Dolce: Tiramisou (Ristorante Uliassi, Senigalia, Italia) 

The tirami-sou, another creation of chef Uliassi, is deconstructed and absolutely fantastic! The mascarponeisintense and ever present, the cream golden and thick, the chocolate dressed in coffee chunky and bitter! A caramelized wet biscuit on top provides the necessary absorbing agent.No cake needed! 

 

Dolce: Dark chocolate praline with campari sauce in the middle, accompanied by blood orange sorbet on the left and orange grog on the right. 

And now the second dessert! The grog was mildly hot, and contrasted beautifully the cold sorbet (Restaurant Vestibuel, Vienna, Austria). What a wonderful way to end the dinner!!!

 

Vinsanto: Barone Ricasoli – Castello di Brolio 

The Castello di Brolio Vin Santo, true to tradition, expresses one of the “historic” grapes of the area, Malvasia del Chianti.

It is silkyy, aromatic, and can stay with you for a long time. The aftertaste is memorable.

 

Freud on the Acropolis

Τετάρτη, 22 Σεπτεμβρίου, 2010

On his only visit to Greece, in 1904, Sigmund Freud experienced

brief but unsettling feelings of alienation as he

stood on the Acropolis. Haunted by this experience,

Freud did not succeed in analyzing it to his own

satisfaction until 32 years after the event, in 1936.

In 1936 he wrote to his good friend Romain Rolland a letter, where he tried to self-analyze what happened to him back in 1904 on the Acropolis.

Romain Rolland

Freud had started to exchange letters with Romain Rolland since 1923. The French thinker influenced the father of modern psychoanalysis, to the extent that Rolland’s “oceanic feeling” was featured in the opening of Freud’s “Civilization and its discontents”.

Athens and the Acropolis were not in Freud’s travel plans in the summer of 1904. They(he was accompanied by his brother) were going to visit Corfu. However, while in Trieste, they were advised not to go to Corfu, but instead visit Athens and the Acropolis. Freud narrates:

When, finally, on the afternoon of our arrival I stood on the Acropolis and cast my eyes upon the landscape, a surprising

thought suddenly entered my mind: ‘So all this really does exist, just as we learnt it at school!’”
“. . . the whole psychical situation, which seems so confused and is so difficult to describe, can be satisfactorily

cleared assuming that at the time I had (or might have had) a momentary feeling: ‘What I see here is not real.’
Such a feeling is known as ‘a feeling of derealization’ ['Entremdungsgefuhl' (literally, 'a feeling of alienation')].”

“I might that day on the Acropolis have said to my brother: ‘Do you still remember how, when we were young, we used day after
day to walk on the same streets on our way to school, and how every Sunday we used to go to the Prater or on some excursion we knew so well? And now, here we are in Athens, and standing on the Acropolis! We really have gone a long way!’
. . .
It must be that a sense of guilt was attached to the satisfaction in having gone such a long way: there was
something about it that was wrong, that from earliest times had been forbidden. . . .
It seems as though the essence of success was to have got further than one’s father, and as though to excel one’s father was still something forbidden. . . .
The very theme of Athens and the Acropolis in itself contained evidence of the son’s superiority. Our father had been in business, he had had no secondary education, and Athens could not have meant much to him. Thus what interfered with our enjoyment of the journey to Athens was a feeling of filial piety….”

Sigmund Freud

“I was already a man of mature years [forty-eight] when I stood for the first time on the hill of the Acropolis of
Athens, between the temple ruins, looking out over the blue sea. A feeling of astonishment mingled with my
joy. . . . [M]y astonishment . . . has something to do with the special character of the place. ”
Freud might had the most sincere intention of self analyzing his response to the Acropolis, but his explanations appear to be rather cliche. A man who had deep and rounded knowledge of Ancient Greece and its culture, could not have stayed only at the father -son conflict. Quite obviously the conflict was much deeper and broader. And we will never know enough about it.
Following comments by Despoinarion and Manolis, I venture into an assumption for the further exploration of the issue. The assumption is that the feeling of acute alienation that Freud experienced on the Acropolis is somehow related to his “link” to “Athena”, the goddess.
From the catalog of “Sigmund Freud’s Collection“, I borrowed the following description on the Athena bronze statute that Freud owned since 1914.
Athena
Roman, 1st or 2nd century AD, after a Greek original of the 5th
century BC
bronze, 12.5 x 4.5 x 3.8 cm
LDFRD 3007
Collection Freud Museum London
Athena was Freud’s favourite work. When he bought Athena, sometime after 1914, he positioned her in pride of place at the centre of the antiquities on his desk. In 1938, when the Nazis invaded Vienna, Freud and his family prepared to fl ee. It seemed that Freud might lose his entire collection so he selected two works to be smuggled out, to
represent all the collection meant to him. One of those was Athena, the other a tiny Jade Screen (Qing Dynasty, 19th century, not in the exhibition).
Athena was restored to Freud in Paris, when he was en route to London. Princess Marie Bonaparte, Freud’s close friend and a psychoanalyst, had spirited the statue out of Vienna. When the Princess returned it to him, Freud said that he felt ‘proud and rich under the protection of Athene.’
Freud did not treat his artworks as sacrosanct. During the analysis of the American poet Hilda Doolittle,
known as H.D., he picked up Athena and handed it her. ‘This is my favourite’, he said. ‘She is perfect … only she has lost her spear.’
Athena is a masculine goddess. As the protector of Athens, the Parthenon was her temple. She was the daughter of Zeus, his favourite child, born fully formed from his head. She was a fi erce warrior who, with her enormous bronze-tipped spear, helped the Greeks fi ght the Trojans. When Perseus fought Medusa, the snake-haired
monster, Athena assisted, advising him to use her great shield like a mirror because those who gazed into Medusa’s eyes were turned to stone. On her breast, Athena wore Medusa’s image, an emblem of a vanquished force she had turned to her own advantage. Like most of the gods, she had a range of characteristics: in times of peace, she
was benevolent and inspiring, a patron of the arts and a wise, civilising influence.


6th – 7th September 1955, Istanbul: Pogrom against the Greeks

Πέμπτη, 9 Σεπτεμβρίου, 2010

This is a black anniversary.

But we must not forget.

The trigger for the horrific events was the explosion of a bomb during the night of the 5th September in the building where Kemal Ataturk was born in Thessaloniki.

The next day, 6th September, the newspapers in Istanbul were full of of the story. And the crowds started gathering. By the evening the whole thing got out of control. the human river flooded the Pera area, coming from Taxim square, and started looting, burning, destroying, killing.

The scale of the attack on everything Greek (and by deflection Armenian, or Jewish) was such that the large Greek community of Istanbul will diminish after the events.

This was not  the work of only a bunch of thugs, although the thugs were the main element. Ordinary people were transformed into looters, murderers and thugs. Only to return later to their homes as if nothing had happened.

Everything was thoroughly organized in advance. The bomb explosion in Thessaloniki was arranged by an agent of the Turkish secret services, who later became the Governor of Kesaria.

The police and the army stayed discretely on the side until it was too late, and the destruction was immense.

People were beaten up, and some of them murdered. The property of the all the victims of this horror disappeared before the sun rose in the morning of the 7th September. The Turkish writer Aziz Nesin wrote:

“A man who was fearful of being beaten, lynched or cut into pieces would imply and try to prove that he was both a Turk and a Muslim. “Pull it out and let us see,” they would reply. The poor man would peel off his trousers and show his “Muslimness” and “Turkishness”: And what was the proof? That he had been circumcised. If the man was circumcised, he was saved. If not, he was doomed. Indeed, having lied, he could not be saved from a beating. For one of those aggressive young men would draw his knife and circumcise him in the middle of the street and amid the chaos. A difference of two or three centimetres does not justify such a commotion. That night, many men shouting and screaming were Islamized forcefully by the cruel knife. Among those circumcised there was also a priest.” (Source: Wikipedia)

The morning saw the army units taking their positions, but it was too late.

Petros Markaris, a Greek writer, who was 18 at the time, spoke about the events at Heybeliada Island, where he was on holiday.

“The commander of the Marine School on Heybeliada convinced the police chief not to let demonstrators set foot on the island. The police chief pulled his gun and halted the demonstrators when they arrived. I faced total devastation the following day when I went to the Beyoğlu, Fener and Kurtuluş [neighborhoods of Istanbul]. Wherever Greeks lived, that neighborhood’s school and church had been destroyed. It was impossible to walk in Beyoğlu because of the broken glass from shop windows and the rolls of fabric that had been thrown onto the street,” he said. (Source: Ta Nea)

Pera, the jewel of cosmopolitan culture and commerce, would never be the same.

The political background to the events is really unsettling. The Democratic Party DP, who was in power at the time, with Menderes as the Prime Minister, was the main organizer of the pogrom with the full contribution of the State Machinery. The 1961 Yassıada Trial against Menderes and Foreign Minister Fatin Rüştü Zorlu exposed the proximate planning of the pogrom. Menderes and Zorlu mobilized the formidable machinery of the ruling Demokrat Parti (DP) and party-controlled trade unions of Istanbul. Interior minister Namık Gedik was also involved. According to Zorlu’s lawyer at the Yassiada trial, a mob of 300,000 was marshaled in from a radius of 40 miles (60 km) around the city for the pogrom.

Kemal Atatuk (right) and Ismet Inonu

The ruling of the Democratic Party DP was the first in a dark period of single party rule by he Republican People’s Party, or CHP, which were Ataturk’s party. Menderes was first elected in 1950 with 52 percent of the vote, replacing Ismet Inonu and CHP. He was a politician who wanted to break the viscious circle of a single – party rule,and ruled the country for 10 years, 1950-1960. In 1959 he was the TIME magazin’s man of the year. 

Menderes was arrested in 1960 fter the military took over from the political parties, was summarily tried and condemned to death in the parody of the Yassiada tria. He was  executed by hanging shortly after the trial. In 1990 he was reinstated and received all due honors.

It is ironic that the man who tried to tame Kemalism in the 50′s by applying the same ethnic cleansing policies as his arch enemies, fell prey to the bitter conflict between Kemalists and reformers, and had to pay with his life for his “heresy”.

Adnan Menderes

I do not want to engage in a lengthy analysis of motives and what ifs. The heart of the matter remains that the pogrom was planned and executed by the “alternative” to the single party rule, who wanted to prove that they were more “patriotic” than the CHP in implementing the dogma of ethnic cleansing in Turkey, and fully adopting the ideology of a homogeneous and “clean” Turkish Nation.

In Turkey today “Kemalism” and its dogmas seem to be under attack by Prime Minister Erdogan and his party, while the balance of power between the political parties and the military is on the side of the parties, at least under Erdogan.

Mediterranean Mousaka with apaki and yogurt

Κυριακή, 5 Σεπτεμβρίου, 2010

Today I want to share a dish that is my own variation of the well-known “Mousaka” dish.

I start with the new ingredient that I add to the dish: apaki, which is smoked pork from the island of Crete.

Apaki is made from lean pork, marinated in pure wine vinegar for three days, and then smoked. It is tender and delicious, the acidity adding to the flavor.

I start the layering of the dish with potatoes, and sprinkle over them chopped apaki. I want the potatoes in order to give sweetness to the flavor and also absorb the liquids of the other layers.

I then add the second layer, which is eggplants, either baked or fried. I do not add any salt.

The third layer is minced meat (half beef, half pork), with herbs (oregano and basil) and small tomatoes from the island of Santorini. I do not add any onion or garlic, as I want to taste the flavors of the meats (minced and the apaki) and the eggplants, without overpowering the dish.

This is the last layer, the eggplants with a bit of grated hard cheese. I personally prefer a rather savory cheese from Greece, called kefalotiri.

Now we come to the second change, I do not add any bechamel, but strained yogurt and a little of grated cheese on top. The historians claim that the bechamel was added to the middle-eastern version of the dish by the Greek chef Tselementes, at the beginning of the 20th century. It makes the dish very rich for my taste. I prefer it with the yogurt.

After baking in a hot (250 C) oven for thirty minutes, the dish is ready. Serve after you let it rest for 15 minutes.

And be generous with the servings, this food rolls!

Enjoy it with a young red wine.

Σημερα, την ημερα της καπνοαπαγορευσεως, εμπνευστηκα και θυμηθηκα τα μαστουρικα και τα χασικλιδικα.

Ας κανουμε λοιπον μια βολτα πισω ολοταχως.

Το μαγαζί του Γιώργου Μπάτη ανάμεσα στ’ άλλα ήταν και χασισοποτείο

ΠΡΟΣΟΧΗ: Μονο για ρεκτες, μαγκιτες, μαγικτισσες,μερακληδες, οδοιπορους, περιπλανωμενους, πληγωμενους και αγιατρευτους, οσους ειδαν τον Χριστο φανταρο, τους ναυαγισμενους, τους αποκληρους, τους απογονους του Μεγαλεξανδρου, τα αλανια, τους αλανιαρηδες, τα χαρμανια, τους Βυζαντινους στρατιωτες του Βουλγαροκτονου που δεν μπορεσαν να πεθανουν και τωρα τρωγλοδυτουν στα Βαλκανια, τους φανταρους που ξεψυχησαν στο Εσκη Σεχιρ χωρις να αντικρυσουν την θαλασσα, τους πειρατες του Αιγαιου του 18ου αιωνα, το Λησταρχο Νταβελη, την Πριγκηπεσσα Ιζαμπω, το Αεροπλοιο Αργω, τα φιλτνισενια μανικετοκουμπα, τα χρυσοποικιλτα πασουμακια, …..

ΝΤΑΛΚΑΣ: Φερτε Πρεζα να πρεζαρω

Μια μοιραια γυναικα εχει τρελανει τον αοιδο που με αφατη γλυκυτητα περιγραφει την κατρακυλα του,

την πτωση στο χαος που ανοιξε αυτη που θα μπορουσε να του χαρισει τον Παραδεισο

ΠΑΡΑΝΟΜΙΑ: Μας κυνηγουν τον αργιλε

Πως μια γυναικα η Ροζα Εσκεναζυ απεδωσε αυτο το τραγουδι παραμενει για μενα ενα μεγα μυστηριο. Το αποδεχομαι ως τετοιο και το απολαμβανω καθε φορα που ακουω το ασμα.

ΣΤΗ ΦΥΛΑΚΗ: Πεντε Χρονια Δικασμενος

Η αυλη του Γεντι Κουλε

Μεγα ασμα, μεγιστη αποδοση απο τον Στελλακη Περπινιαδη. Οσο για το διαλογο της εισαγωγης, εχει μεινει στις χρυσες σελιδες:

“τι κρατας Στελλακη;”

“αργιλε κραταω, τι ηθελες να κραταω, υπερωκεανειο;”

Απο τα ωραιοτερα ασματα της φυλακης.

ΤΟ ΦΟΡΤΙΟ: Το παπορι απ’την Περσια

Δεν μπορει να υπαρξει αναφορα στα χασικλιδικα χωρις το παπορι.

Ο μεγας Τσιτσανης στις αρχες της δεκαετιας του ’80 προκαλει κοσμο και ντουνια και χαμογελα πονηρα καθως εξαναγκαζει τους κοσμικους που κατακλυζουν το “Χαραμα” να θρηνουν για το παπορι.

ΘΑΝΑΤΟΣ: Απ’τον καιρο που αρχισα

Απ’ τον καιρό που άρχισα την πρέζα να φουμάρω
ο κόσμος μ’ απαρνήθηκε, δεν ξέρω τι να κάνω.
Όπου σταθώ κι όπου βρεθώ ο κόσμος με πειράζει
και η ψυχή μου δεν κρατά πρέζα να με φωνάζει
[Γεια σου μαγκίτη μου Ανέστο!]
Απ’ τη μυτιά που τράβαγα άρχισα και βελόνι
και το κορμί μου άρχισε σιγά-σιγά να λιώνει.
[Αχ! Μ’ έφαγες πρέζα!]
Τίποτε δε μ’ απόμεινε στον κόσμο για να κάνω
αφού η πρέζα μ’ έκανε στους δρόμους να πεθάνω.

Ο Ανεστης Δελιας με το τραγουδι του μας προετοιμαζει για τον τραγικο του θανατο. Το βιωσε στην κυριολεξια!

This is a tribute to the great Greek Writer and Painter, Niko Gabriel Pentzikis. He was born and lived almost all his life in the city of Thessaloniki in the north of Greece.

Σημερα τιμω τον μεγαλο Ελληνα Συγγραφεα και Ζωγραφο, το Νικο Γαβριηλ Πεντζικη.

Ο Πεντζικης γενηθηκε και εζησε στη Θεσσαλονικη.

Ν. Γ. Πεντζικης: Ο Μυχος του Κολπου της Θεσσαλονικης

Most critics classify him as a member of the “30′s Generation” group of Greek Writers and Artists, who developed the concept of “being Greek” in a modern 20th century context. In my view, Pentzikis stands somewhere by himself, pure and authentic, a visionary and a mystic at the same time,  a lover and believer in the internal dialogue.

Τον εντασσουν στη γενια του 30, ομως για μενα στεκει καπου μοναχος του, ολοκαθαρος και αυθεντικος, ενας οραματιστης και μυστικιστης ταυτοχρονα, ενας μυστης του εσωτερικου διαλογου.

His paintings are equally important with his writings. Many times he comes to my mind as the “Paul Klee of the European East”.

Οι ζωγραφιες του ειναι εξ ισου σημαντικες με το συγγραφικο του εργο. Πολλες φορες τον φερνω στο νου μου  σαν τον Παουλ Κλε της Ανατολης.

“My Saviour, I see your House in all of its glory, but I have no proper clothes in order to enter it. You, the Bearer of Light, enlighten the armoury of my Soul, and Save me! “

«Τὸν νυμφῶνά σου βλέπω, Σωτήρ μου, κεκοσμημένον καὶ ἔνδυμα οὐκ ἔχω, ἵνα εἰσέλθω ἐν αὐτῷ· λάμπρυνόν μου τὴν στολὴν τῆς ψυχῆς, Φωτοδότα καὶ σῶσόν με». Ἱερὰ Σύνοψη

Ν. Γ. Πεντζικης: Ο κηπος μας στην Θεσσαλονικη

“The good news always hide their presence.”

The Novel of Mrs. Ersi

«Τα καλά μαντάτα αποκρύβουνε την παρουσία τους»

Το Μυθιστορημα της κυριας Ερσης

Life for Pentzikis is a study of death with Platonic touches. The humanistic ego follows and coincides with a global cosmos. The deeper meaning of existence inhabits the root of love.

(Source: Article of Athina Schina in Eleftherotypia.)

Η ζωή για τον Ν.Γ. Πεντζίκη είναι μιας πλατωνικής απόχρωσης, σπουδή θανάτου, όπου όμως, στη συνέχεια, το ουμανιστικό εγώ ακολουθεί και ταυτίζεται με τη συμπαντικής σύλληψης φυσική νομοτέλεια. Το βαθύτερο νόημα της ύπαρξης εγκατοικεί στη ρίζα της αγάπης. Μιας αγάπης ενεργητικής και διαδραστικής, μέσω της οποίας διαστέλλεται το εγώ, προκειμένου να επιτευχθεί η πραγματογνωστική του μεταμόρφωση και η μετατροπή της υποκειμενικότητας στην ανασυγκρότησή της, ως «ετέρα μορφή». Η πορεία προς το θάνατο γίνεται άσκηση αναγέννησης και παγανιστικής σχεδόν παλιγγενεσίας, της οποίας η αιτιότητα αποκτά μια εσχατολογική δυναμική, μέσα από μια διάσταση ανακυκλωτικού χρόνου, αδιάλειπτης ενδοσκόπησης και εσωτερικής προοπτικής. Το παρελθόν διαπλέκεται με το παρόν, μέσα από μια αποδιαρθρωτική συνοχή, με στόχο τη συνεχή απέκδυση κάθε ατομικής ιδιαιτερότητας, για τη συγκρότηση ενός συμπαντικού «προσώπου», μιας κοσμογονικής persona, όπου αφηγητής, ήρωας και συγγραφέας ταυτίζονται ή εναλλάσσονται κάτω από τον ίδιο παρονομαστή. Τα πρόσωπα και τα πράγματα, οι μεταφορές και οι αλληγορίες, οι σχέσεις και οι συνειρμοί, ο φυσικός και ο μεταφυσικός ορίζοντας γίνονται σύστοιχα αντικείμενα και η μορφή, κατ’ αυτήν την έννοια, γίνεται σχήμα, κέλυφος ζωοδότησης μιας «αναστάσιμης», λυτρωτικής ουσίας, που αποκαθηλώνει το στιγμιαίο γεγονός προσδίδοντάς του μνημειακή διάρκεια.

(Πηγη: Αρθρο της Αθηνας Σχινα στην Ελευθεροτυπια)

Ν. Γ. Πεντζικης: Η κηδεια του Ιδομενεως

Τὰ ἄνευ οὐδενὸς περιεχομένου γεγυμνωμένα ὀστᾶ τοῦ πατέρα μου, ποὺ ξεθάψαμε κατὰ τὴν ἀνακομιδή, ἐν Χριστῷ ἐνδύονται φῶς ζωῆς. Ζοῦν οἱ προσφιλεῖς ὑπάρξεις, ποὺ καμιὰ λογικὴ ἀνάλυση καὶ ψυχολογία δὲ μπορεῖ νὰ τὶς ἀναστήσει. «Ἀδελφοί, οὐ θέλω ὑμᾶς ἀγνοεῖν περὶ τῶν κεκοιμημένων, ἵνα μὴ λυπῆσθε καθὼς καὶ οἱ λοιποὶ οἱ μὴ ἔχοντες ἐλπίδα»

(Πηγη: Ν.Γ. Πεντζίκης – Ἔρως τῆς Ἐκκλησίας)

…Στον “Πεθαμένο και ανάσταση”, το απαλλοτριωμένο και νεκρό εγώ ανασταίνεται χάρις σε στοιχεία επαφής με τον τόπο…. (αποσπασμα απο αυτοβιογραφικο κειμενο).

Ν. Γ. Πεντζικης: Ιχθυς και Περσεφονη

«Aγωνίζομαι να συμπεριλάβω ασήμαντες

λεπτομέρειες που σημείωσα, γιατί μονο έτσι

καταλαβαίνω οτι μπορεί να λάβει κάποια ενοτητα
η κομματιασμένη απο τις καθημερινές αντιστάσεις ύπαρξη».
«O Πεθαμένος και η Aνάσταση»

Ν. Γ. Πεντζικης: Λειτουργια στο Πρωτατο

“O Nίκος Γαβριήλ Πεντζίκης ταυτίστηκε με τη «μητέρα Θεσσαλονίκη», αλλά γοητεύτηκε απο το «άχροον θαύμα» του Aγίου Oρους. Oι δεκάδες επισκέψεις του στην Aθωνική Πολιτεία τροφοδοτούσαν τον πνευματικο του κοσμο, τη βαθιά του πίστη στην Oρθοδοξία, που εκρφράζεται στα συγγραφικα και εικαστικα του έργα.” (Πηγη: Αφιερωμα της Καθημερινης).

Ν. Γ. Πεντζικης: Μητερα και Τεκνο

Και σε αυτό το αφιέρωμα πολύτιμη μαρτυρία για την πολυδιάστατη προσωπικότητα του Ν. Γ. Πεντζίκη δίνει ο επί 54 χρόνια «μαθητής» του, Κάρολος Τσίζεκ. Οταν πρωτογνωρίστηκαν ήταν εκείνος 31 και ο Τσίζεκ 17 ετών. Το κείμενο του Κ. Τσίζεκ καταλήγει με μια παρατήρηση που νομίζουμε πως απαιτεί βαθιά συλλογή: «… μια διαφορά, που προκύπτει από τη σύγκριση μιας προσωπικότητας σαν του Πεντζίκη (ή σαν του, έστω και τόσο διαφορετικού, φίλου του Στρατή Δούκα) με την αντίληψη που επικρατεί σήμερα για τον λογοτέχνη, τον καλλιτέχνη και τον πνευματικό άνθρωπο γενικά, είναι ότι εξέλιπε η επιδίωξη μιας πνευματικής τελείωσης… Σήμερα η δημόσια προβολή και η εμπορική επιτυχία έχουν υποκαταστήσει την άσκηση, που αδιαφορώντας για τα παραπάνω έχει ως αποκλειστικό σκοπό τη βελτίωση του εαυτού μας, την ανύψωση της πνευματικής μας στάθμης και την ποιοτική τελείωση του έργου μας…».

(Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=46&ct=47&artid=105967&dt=04/06/2000#ixzz0w2kT2GSM)

Ν. Γ. Πεντζικης: Νεα Σικιωνη και φεγγαρι

Μια νεροποντή με αστραπές, βροντές κι έναν κεραυνό που έπεσε σ’ ένα από τα σπίτια, μας παγίδεψε για λίγες μέρες στη Νέα Σκιώνη, στο τέλος εκείνου του καλοκαιριού. Οι χωματόδρομοι είχαν γίνει αδιάβατοι. Οι βροχές αποκάλυπταν συχνά στα οργωμένα χωράφια αρχαία νομίσματα, ανατιμημένα από τους αιώνες στο πολλαπλάσιο της ονομαστικής τους αξίας. Η γλυκιά και φτωχή γη της Κασσάνδρας έμοιαζε με τεράστιο καρβέλι ζυμωμένο με πανάρχαιο προζύμι. Το φυσικό και ιστορικό περιβάλλον ήταν για τον Πεντζίκη ένα ανοιχτό βιβλίο. Γι’ αυτό και η συναναστροφή μαζί του, οι ατελείωτες περιπλανήσεις μας και οι συζητήσεις που πάντα καταλήγανε σ’ έναν δικό του μονόλογο, που στην Κασσάνδρα μετριούνταν και με διανυόμενα χιλιόμετρα, με πλούτιζε αφάνταστα. Η καθημερινότητα αποκτούσε μια μεταφυσική διάσταση, που χωρίς αυτήν η ζωή, κυρίως ιδωμένη από το τέλος της, περιορίζεται σ’ ένα άθροισμα περιστατικών που μάταια αναζητάει κανείς το νόημά τους.
(Πηγη: Αρθρο του Καρολου Τσιζεκ στην Ελευθεροτυπια)

Ν. Γ. Πεντζικης: Μονη/Σπιτι, ψαρια, πουλια, τετραποδο

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 71 other followers